Eğitimde ölçme ve değerlendirmenin amacı nedir?
A- Öğrencilerin sosyo-ekonomik düzeyini belirlemek
B- Öğrenme eksiklerinin ve nedenlerinin tespitini yapmak
C- Öğrenci gelişimini izlemek,
D- Eğitim sisteminin öğelerini geliştirmeye yönelik bilgi toplayarak etkili geri bildirimler vermek
Doğru cevap: D- Eğitim sisteminin öğelerini geliştirmeye yönelik bilgi toplayarak etkili geri bildirimler vermek
Neden D doğru?
Eğitimde ölçme ve değerlendirmenin temel amacı, sadece öğrenciyi notla sınıflamak değil, tüm eğitim sürecini geliştirmek için bilgi toplamaktır. Bu bilgi:
- Öğrenciye geri bildirim verir (ne biliyor, neyi bilmiyor).
- Öğretmene geri bildirim verir (anlatımı, yöntemi ne kadar etkili).
- Programcılara / yöneticilere geri bildirim verir (müfredat, araç-gereç, süre vs. yeterli mi).
Yani ölçme ve değerlendirme, eğitim sisteminin bütün öğelerini geliştirmek için kullanılır. Bu yüzden en kapsamlı ve amaca uygun ifade D şıkkıdır.
Diğer şıklar neden daha dar / uygun değil?
-
A - Öğrencilerin sosyo-ekonomik düzeyini belirlemek
Bu, daha çok sosyal araştırmaların veya rehberlik hizmetlerinin konusu. Ölçme-değerlendirme dersi bağlamında temel amaç bu değildir; çok sınırlı ve teknik tanıma uymuyor.
-
B - Öğrenme eksiklerinin ve nedenlerinin tespitini yapmak
Bu, ölçme ve değerlendirmenin önemli bir işlevi ama genel amacı değil, alt amaçlarından biri. Sadece eksik tespitiyle sınırlı; sistemin tüm öğelerini (program, öğretmen, yöntem, materyal, sınav sistemi…) kapsamaz.
-
C - Öğrenci gelişimini izlemek
Bu da yine doğru ama dar kapsamlı bir ifadedir. Evet, gelişimi izlemek için ölçme yapılır ama ölçme-değerlendirme yalnızca öğrenciyi izlemek için değil, eğitim sistemini iyileştirmek için de yapılır.
Bu nedenle, hem öğrenciyi hem öğretmeni hem de sistemi kapsayan en genel ve doğru amaç ifadesi D şıkkıdır.
TERİMLER:
Değerlendirme: Ölçme sonuçlarını bir ölçütle karşılaştırıp karar verme süreci (başarılı/başarısız, yeterli/yetersiz gibi).
Geri bildirim (feedback): Öğrenciye, öğretmene veya sisteme “ne durumda olduğunu” gösteren, düzeltme ve geliştirme yapmayı sağlayan bilgi.
Ölçme: Bir özelliği (başarı, tutum, ilgi vb.) belirlemek ve sayı veya sembollerle ifade etmek.