Şekilde hücre çekirdeğinde bulunan bazı kalıtsal yapılar verilmiştir.
1
2
3
4
Çekirdek
Numaralanmış bu yapılarla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A) 1 numaralı yapının hücre içindeki sayısı canlı türleri için ayırt edicidir.
B) 4 numaralı yapıların farklı çeşitlerde olmasının sebebi, içerdikleri organik baz türüdür.
C) 3 numaralı yapı; canlının ten rengi, göz rengi gibi kalıtsal özelliklerinin şifrelendiği yapıdır.
D) 2 numaralı yapı; hücre içindeki beslenme, solunum, sindirim ve boşaltım gibi yaşamsal faaliyetleri yöneten moleküldür.
OA OB OC OD O Boş
Genel açıklama: Görsel, hücre çekirdeğinde bulunan kalıtsal yapıları (kromozom, DNA, gen ve nükleotit) gösteren bir şema ile bu yapılar hakkındaki bilgileri sorgulayan çoktan seçmeli bir biyoloji sorusudur.
Doğru cevap: D şıkkı.
Çünkü:
2 numaralı yapı DNA’dır ve moleküler düzeyde kalıtsal bilgiyi taşır, ancak hücre içindeki beslenme, solunum, sindirim ve boşaltım gibi yaşamsal faaliyetleri yöneten molekül değildir; bu işleri gerçekleştirenler enzimler (proteinler) ve diğer moleküllerdir. DNA, bu proteinlerin sentezlenmesi için gerekli bilgiyi taşır.
Diğer şıkların doğruluk açıklamaları:
- A şıkkı: 1 numaralı yapı kromozomdur, ve kromozom sayısı canlı türleri için ayırt edici bir özelliktir.
- B şıkkı: 4 numaralı yapı organik bazdır (Adenin, Timin, Sitozin, Guanin) ve farklı dizilimlerde olmaları çeşidi sağlar.
- C şıkkı: 3 numaralı yapı gen, kalıtsal özellikler genlerde şifrelenmiştir.
TERİMLER:
- Gen: DNA üzerindeki, bir özelliğin şifresini taşıyan anlamlı birimler.
- Kromozom: DNA ve proteinlerden oluşan, kalıtsal bilgileri taşıyan yapılar.
- DNA: Deoksiribonükleik asit; genetik materyali taşıyan çift sarmal yapı.
- Organik baz: DNA ve RNA’da yer alan nükleotidlerin bir parçası (A, T, C, G).
Kaynak: MEB Biyoloji 9. Sınıf, 2023-2024.
Kontrol Tarihi: Haziran 2024