Dünya’nın Güneş etrafındaki dolanımı ve eksen eğikliği sonucunda 21 Aralık, 21 Mart, 21 Haziran ve 23 Eylül gibi mevsim geçişlerinin yaşandığı tarihler oluşur. Bu tarihlerden 21 Aralık’ta Dünya’nın konumu aşağıdaki gibidir.
Kuzey Kutup Dairesi
Yengeç Dönencesi
Ekvator
Oğlak Dönencesi
Güney Kutup Dairesi
Dönme ekseni
Güneş
Bu tarihte aşağıda verilen yerlerin hangisinde gündüz süresi diğerlerinden daha uzundur?
A) Kuzey kutup dairesi ile Yengeç dönencesi arasında
B) Yengeç dönencesi ile Ekvator çizgisi arasında
C) Ekvator çizgisi ile Oğlak dönencesi arasında
D) Oğlak dönencesi ile Güney kutup dairesi arasında
Genel açıklama: Görsel, Dünya’nın eksen eğikliği ve Güneş çevresindeki dolanımı nedeniyle 21 Aralık konumunu gösteriyor ve bu tarihte hangi enlem kuşağında gündüz süresinin en uzun olduğunu sorgulayan bir çoktan seçmeli coğrafya sorusunu içeriyor.
Kısa Cevap:
D şıkkı: Oğlak dönencesi ile Güney kutup dairesi arasında, 21 Aralık tarihinde diğer bölgelere göre gündüz süresi daha uzundur.
Detaylı Açıklama:
21 Aralık, kış gündönümü olup, Kuzey Yarımküre için en uzun gece, Güney Yarımküre için ise en uzun gündüz yaşanır. Çünkü Dünya’nın güney yarısı Güneş’e daha fazla eğilmiştir.
- D seçeneği (Oğlak dönencesi ile Güney kutup dairesi arası) 21 Aralık’ta tamamen veya neredeyse tamamen gündüzdür.
- A, B, C seçeneklerinde ise gündüz süreleri daha kısadır. Kuzey Yarımküre’de gece daha uzundur, ekvator civarında gündüz-gece süreleri eşittir.
Seçenekler neden yanlış?
- A: Kuzey Yarımküre’de gündüz süreleri kısadır, çünkü bu bölge Güneş’e daha az eğilmiş durumdadır.
- B ve C: Yengeç dönencesinden ekvatora ve ekvatordan oğlak dönencesine kadar olan bölgelerde gündüz ve gece süresi birbirine oldukça yakındır, ancak D seçeneğindeki kadar uzun değildir.
TERİMLER:
Dönence (Tropic): Yıl içinde Güneş ışınlarının dik geldiği en uç enlemlerdir. Yengeç Dönencesi (Kuzey), Oğlak Dönencesi (Güney).
Ekinoks (Gündönümü): Gece ve gündüz süresinin eşit olduğu tarih. 21 Mart ve 23 Eylül.
Solstis (Gündönümü): En uzun ve en kısa gündüz-gece yaşandığı tarihler. 21 Haziran ve 21 Aralık.
Kaynak:
