- Aşağıdaki taneciklerden hangisi n = 4, l = 1, m_s = +1/2 ve -1/2 değerine sahip elektron içerir?
A) 17 Cl
B) 21 Sc
C) 25 Mn
D) 33 As
E) 35 Br
Genel özet: Görsel, kuantum sayıları ve elektron dizilimleriyle ilgili bir kimya çoktan seçmeli sorusu içeriyor; seçeneklerde Cl, Sc, Mn, As ve Br elementleri yer alıyor.
Doğru cevap: E) ₃₅Br
1. Soru metninin okunması
Resimdeki soru (düzelterek yazıyorum):
“Aşağıdaki taneciklerden hangisi n = 4 , l = 1 ,
m_s = +\dfrac{1}{2} ve -\dfrac{1}{2} değerine sahip elektron içerir?”
Seçenekler:
- A) ^{17}\text{Cl}
- B) ^{21}\text{Sc}
- C) ^{25}\text{Mn}
- D) ^{33}\text{As}
- E) ^{35}\text{Br}
İstenen:
Hem m_s = +\dfrac{1}{2} hem de m_s = -\dfrac{1}{2} olan n = 4 , l = 1 (yani 4p orbitali) elektronları bulunacak.
Yani en az bir çiftlenmiş (dolu) 4p orbitali olmalı.
2. Temel mantık
- n = 4 , l = 1 → 4p orbitali
- 4p alt kabuğunda maksimum 6 elektron bulunur:
4p^1, 4p^2, 4p^3, 4p^4, 4p^5, 4p^6
Bir orbitale önce tek tek ( m_s = +\dfrac{1}{2} ) yerleşirler, sonra eşleşme başlar ( m_s = -\dfrac{1}{2} ).
Dolayısıyla:
- 4p^1, 4p^2, 4p^3 → sadece eşleşmemiş elektronlar (bazı orbitallerde yalnız +\dfrac{1}{2} )
- 4p^4, 4p^5, 4p^6 → en az bir orbitali çiftlenmiş (hem +\dfrac{1}{2} hem -\dfrac{1}{2} ) içerir.
Yani aradığımız türün 4p alt kabuğunda en az 4 elektron olmalı.
3. Seçeneklerin dizilişleri
Soygaz kısaltmalarını kullanarak yazalım:
-
A) ^{17}\text{Cl} → [Ne]\,3s^2\,3p^5
4p hiç yok → elendi.
-
B) ^{21}\text{Sc} → [Ar]\,4s^2\,3d^1
4p yok → elendi.
-
C) ^{25}\text{Mn} → [Ar]\,4s^2\,3d^5
4p yok → elendi.
-
D) ^{33}\text{As} → [Ar]\,4s^2\,3d^{10}\,4p^3
4p var ama 4p^3 → 3 ayrı orbitali yarım dolu, hiçbiri çiftli değil →
sadece m_s = +\dfrac{1}{2} olanlar var, -\dfrac{1}{2} yok → elendi.
-
E) ^{35}\text{Br} → [Ar]\,4s^2\,3d^{10}\,4p^5
4p alt kabuğunda 5 elektron var: yazılışı
4p_x^2\,4p_y^2\,4p_z^1 gibi düşünülebilir.
En az bir orbitali tam dolu (1 tanesi +\dfrac{1}{2} , 1 tanesi -\dfrac{1}{2} ).
Dolayısıyla 4p için hem m_s = +\dfrac{1}{2} hem m_s = -\dfrac{1}{2} elektronları mevcut.
Bu nedenle doğru seçenek E) Br.
TERİMLER:
Baş kuantum sayısı ( n ): Elektronun enerji düzeyini (kabuk numarasını: 1,2,3,4…) gösterir.
Manyetik spin kuantum sayısı ( m_s ): Elektronun kendi ekseni etrafındaki dönme yönünü gösterir; sadece +\dfrac{1}{2} veya -\dfrac{1}{2} olabilir.
Manyetik orbital kuantum sayısı ( l ): Alt kabuğu/ orbital türünü belirtir: l=0 → s, l=1 → p, l=2 → d, l=3 → f.