(+1,00)(+7,50)α90° D şeklinde gözlük ihtiyacı olan ve
tam düzeltme yapılamayan bir kişiye aşağıdaki
reçetelerden hangisi yazılabilir?
a) (+1.00)(+5.50)α90°
b) (+1.50)(+4.50)α90°
c) (+2.00)(+3.50)α90°
d) (+3.00)(+2.50)α90°
e) (+4.00)(+1.50)α90°
Bu kişiye yazılabilecek uygun reçete b) (+1.50)(+4.50)α90° olur.
Gerekçe (Özet Optik Mantık)
Verilen başlangıç camı:
(+1.00)(+7.50)\ \alpha 90^\circ
Bu, sfero-silindirik bir mercek kombinasyonudur ve iki ana meridyen gücüne sahiptir:
- Bir meridyende yaklaşık +1.00
- Diğer meridyende yaklaşık +8.50 (sfer + silindir toplamı gibi düşünülür)
Tam düzeltme yapılamayan bir durumda, hem sferik hem silindirik bileşenler genellikle orantılı olarak azaltılarak daha tolere edilebilir bir cam seçilir.
Seçeneklerdeki değişimi kabaca inceleyelim (artış-azalış mantığıyla):
Orijinal:
(+1.00)(+7.50)\ \alpha 90^\circ
Seçenekler:
a) (+1.00)(+5.50)\ \alpha 90^\circ
- Sfer aynı kalmış, silindir 2.00 D azaltılmış.
- Toplam kırma gücü çok daha fazla düşürülmüş, meridyenler arası fark da azalıyor.
b) (+1.50)(+4.50)\ \alpha 90^\circ
- Sfer 0.50 D artırılmış, silindir 3.00 D azaltılmış.
- Hem toplam güç hem meridyen farkı, hastanın tolere edebileceği ara bir seviyeye getirilmiş.
c) (+2.00)(+3.50)\ \alpha 90^\circ
d) (+3.00)(+2.50)\ \alpha 90^\circ
e) (+4.00)(+1.50)\ \alpha 90^\circ
c–d–e seçeneklerinde sfer giderek çok artarken silindir hızla azaltılmış; bu, başlangıç reçetesine göre meridyen güç dengesini ve odaklanma şartlarını çok fazla değiştirir. Klinik olarak bu kadar büyük kaydırmalar genelde tercih edilmez (özellikle tam düzeltme zaten tolere edilemez durumdayken).
b seçeneği, hem sfer hem silindiri dengeli şekilde yeniden dağıtarak başlangıç reçetesine en yakın, fakat daha tolere edilebilir kombinasyon sağlar. Bu nedenle doğru seçenek b) (+1.50)(+4.50)α90° kabul edilir.
TERMS
- Silindir (Cylinder): Astigmatizmanın düzeltildiği mercek gücü bileşeni.
- Sfer (Sphere): Miyopi/hipermetropi için temel (küresel) mercek gücü.
- Aks (Axis, α): Silindirik düzeltmenin yönünü gösteren açı (derece).
Kaynaklar
-
Benjamin, W.J. (ed.). Borish’s Clinical Refraction, 2nd ed., Elsevier, 2006.
URL: https://www.sciencedirect.com/book/9780750675758/borishs-clinical-refraction
Kontrol tarihi: 19.01.2026 -
Elliott, D.B. Clinical Procedures in Primary Eye Care, 4th ed., Elsevier, 2014.
URL: https://www.elsevier.com/books/clinical-procedures-in-primary-eye-care/elliott/978-0-7020-5102-1
Kontrol tarihi: 19.01.2026