KARAR VERMEK İÇİN ACELE ETMEYİN
Köyün birinde yaşlı ve pek fakir bir adam varmış. Ama kral bile onu kıskanırmış. Yaşlı adamın öyle dillerde destan bir beyaz atı varmış ki kral, at için ihtiyara neredeyse hazinesinin tamamını teklif etmiş ama ihtiyar atı satmaya yanaşmamış. “Bu at, at değil benim için. Bir dost. İnsan dostunu satar mı?” demiş hep.
Bir sabah kalkmışlar ki at yok. Köylü, ihtiyarın başına toplanmış. “Seni ihtiyar! Bu atı sana bırakmayacaklar, çalacakları belliydi. Krala satsaydın ömrünün sonuna kadar beylik gibi yaşardın. Şimdi ne paran var ne de atın.” demişler.
İhtiyar “Karar vermek için acele etmeyin.” demiş. “Sadece ‘At kayıp’ deyin. Çünkü gerçek bu. Ondan ötesi sizin yorumunuz ve verdiğiniz karar. Belki bu, bir talihsizlik mi yoksa bir şans mı, bunu henüz bilmiyoruz. Çünkü bu olay henüz bir başlangıç. Arkasının nasıl geleceğini kimse bilemez.” demiş. Köylüler ihtiyara kahkahalarla gülmüşler.
Aradan 15 gün geçmeden o at geri dönmüş… Meğer çalınmamış, dağlara gitmiş kendiliğinden. Dönerken de vadideki bir düzine vahşi atı peşine takıp getirmiş. Bunu gören köylüler toplanıp ihtiyardan özür dilemişler. “Sen haklı çıktın. Atının kaybolması bir talihsizlik değil, bir şansmış. Şimdi bir sürü atın var.” demişler.
İhtiyar yine “Karar vermek için acele etmeyin.” demiş. “Sadece atın geri döndüğünü söyleyin. Bitip bitmediğini bilmiyoruz. Bunun ardından ne getireceğini henüz bilmiyoruz. Bu sadece başlangıç…” Köylüler bu defa gerçekten ihtiyarla dalga geçmemişler.
Lao Tzu, öyküsünü şu nasihatla tamamlamış: “Acele karar vermeyin. O zaman sizin de herhangi bir hatanız kalmaz. Hayatın bütününe bakmadan, bir parçaya bakıp hemen karar vermekten kaçının. Karar, anın donmuş hâlidir. Karar vermek aklı dondurur; dolayısıyla gelişmeyi engeller. Yaşam bir süreçtir; bir hedefe varmak için bakıp yola bakmaktır. Bir hedefe sıkı sıkıya bağlanmak, bizi kör eder. Bir hedefe varmak için koşarken, o aracı olduğundan, çoğu kez asıl olanı gözden kaçırırız.”
Lao Tzu
- Yukarıda verilen öykünün unsurlarını yazarak öykü haritasını oluşturalım.
[Tablo]
| Öykünün Adı | Olay | Kahramanlar | Yer | Zaman |
|---|---|---|---|---|
| karar vermek için acele Etmesin | köylü, at ve ihtiyar ve köylü | köy ve orman | Bir sabah |
- Öykünün ana fikrini yazalım.
Ana Fikir
OPPO A73
1
Özet: Metin, yaşlı bir adamın beyaz atı üzerinden gelişen olaylarla insanların görünen ilk duruma bakıp acele hüküm vermemesi gerektiğini anlatır; her olayın sonucu ancak zamanla ortaya çıkar ve hayatın akışı içinde iyi-kötü yargıları değişebilir.