16 Ocak '17,Pazartesi
Üyelikİş İlanları
Yardım
  Eğitim Grupları BK Anasayfa Soru Sor Ders Yaz İpucu Yaz Örnek Uyg. Yaz Öneri Yaz
Favorilerime Ekle!
   
     Ortaokul  > Dersler Ortaokul Puanınız: 0 kp

Konu:
Soru Başlığınız:
Sorunuz:
Derecesi:
 

 

 

Geriye dönmek için tıklayın! Sayfayı yenilemek için tıklayın!
Yazan: bahard17 Puan : 50 kp 20 Mart '07 00:37  
 
Direnç Nedir?


Direnç kelimesi, genel anlamda, "bir güce karşı olan direnme" olarak tanımlana bilir. Elektrik ve elektronikte direnç, iki ucu arasına gerilim uygulanan bir maddenin akıma karşı gösterdiği direnme özelliğidir. Kısaca; elektrik akımına gösterilen zorluğa DİRENÇ denir. Direnç"R" veya "r" harfi ile gösterilir, birimi ohm (Ω) dur.

Direnç Sembolleri:

[Only Registered Users Can See Links]

[Only Registered Users Can See Links]
Direncin devredeki rolü:

Bir "E" gerilim kaynağına "R" direncinden, Şekil 1.1'de gösterilmiş olduğu gibi, bir " I " akımı akar.Bu üç değer arasında Ohm kanununa göre şu bağlantı vardır.E=I.RBirimleri:
E: Volt I: Amper R: Ohm (Ω)


Direnç Türleri:

Dirençler iki gruba ayrılır:

Büyük güçlü dirençler
Küçük güçlü dirençler

Büyük Güçlü Dirençler;:

2W üzerindeki dirençler büyük güçlü direnç grubuna girer.

Küçük Güçlü Dirençler;

Küçük güçlü dirençlerin sınıflandırılması:


Sabit Dirençler
Ayarlı Dirençler
Termistör (Terminstans)
Foto Direnç (Fotorezistans)


Gerek büyük güçlü olsun, gerekse de küçük güçlü olsun, bütün dirençlerin belirli bir dayanma gücü vardır.

Bir Direncin Harcadığı Güç:


U: Dirençteki gerilim düşümü (Volt)
R: Direncin değeri (Ohm)
I: Geçen akım (Amper)
P: Direncin gücü (Watt)


Direnç Üzerinde Harcanan Güç Üç Şekilde İfade Edilir:


Akım ve gerilim cinsinden: P=U.I 'dır
Akım ve dirençcinsinden; (ohm kanununa göre): U=I.R 'dir.
Bu "U" değeri P=U.I 'da yerine konulursa: P= I2R olur.
Gerilim ve dirençcinsinden; (ohm kanununa göre): I=U/R 'dir.
Bu "I" değeri, P=U.I 'da yerine konursa, P= U2/R olur.

--------------------------------------------------------------------------------
Sabit Dirençler

Yapısı ve çeşitleri:

Sabit dirençler yapıldığı malzemenin cinsine göre üçe ayrılır:


Karbon dirençler
Telli dirençler
Film dirençler


Film dirençler de ikiye ayrılır.


İnce film dirençler

Kalın film [Cermet "Sörmit" Okunur] dirençler

--------------------------------------------------------------------------------

Karbon Dirençler

Karbon direncin yapısı:

Karbon direnç; kömür tozu ile, reçine tozunun eritilmesi ile elde edilir.
Karbon dirençler 1Ω 'dan başla***** bir kaç mega Ohm 'a (MΩ) kadar üretilmektedir.

Başlıca kullanım alanları:

Bütün elektronik devrelerde en çok kullanılan direnç türüdür..

[Only Registered Users Can See Links]

Şekil 1.2- Değişik karbon dirençler

a) Küçük güçlü direncin kesit görüntüsü
b) Değişik güçteki dirençlerin 1/1 görüntüsü
Telli Dirençler

Telli dirençler gerek sabit direnç, gerekse de ayarlanabilen direnç olmak üzere, değişik güçlerde ve omajlar da üretilebilmektedir.

Telli Direncin Yapısı:

Telli dirençlerde, sıcaklıkla direnç değerinin değişmemesi ve dayanıklı olması için, Nikel-Krom, Nikel-Gümüş ve konstantan kullanılır.

Telli dirençler genellikle seramik gövde üzerine iki katlı olarak sarılır. Üzeri neme ve darbeye karşı verniklidir. Yalnızca, Şekil 1.3(b)'de görüldüğü gibi ayarlı dirençte, bir hat boyunca tellerin üzeri kazınır.

10 Ω ile 100 KΩ arasında 30 W 'a kadar üretilmektedir.

Şekil 1.3 'te değişik telli direnç örnekleri verilmiştir.

[Only Registered Users Can See Links]

Başlıca kullanım alanları:

Telekominikasyon ve kontrol doğrultucularda kullanılır.
Tellerin çift katlı sarılmasıyla endüksiyon etkisi kaldırılabildiğinden yüksek frekans devrelerinde tercih edilir.
Küçük güçlülerde ısınmayla direnci değişmediğinden ölçü aletlerinin ayarında etalon (örnek) direnç kullanılır.

Dezavantajları:

Direnç telinin kopması, çok yer kaplaması ve büyük güçlü olanlarının ısınması gibi dezavantajları vardır.

--------------------------------------------------------------------------------

Film Dirençler

Film kelimesi dilimize İngilizce 'den geçmiştir. Türkçe karşılığı zar ve şerit anlamına gelmektedir. Şekil 1.4 'ten anlaşıldığı gibi direnç şerit şeklinde yalıtkan bir gövde üzerine sarılmıştır. Bu durumu, bir fotoğraf filminin sarılışına benzetebiliriz.

[Only Registered Users Can See Links]

İki tür film direnç vardır:


İnce film dirençler
Kalın film dirençler


1. İnce Film Dirençler:

İnce film dirençler şu şekilde üretilmektedir;
Cam veya seramik silindirik bir çubuk üzerine "Saf Karbon","Nikel - Karbon","Metal - Cam tozu" karışımı "Metal oksit" gibi değişik direnç sprey şeklinde püskürtülür.


Püskürtülen bu direnç maddesi, çok ince bir elmas uçla veya Lazer ışınıyla Şekil 1.4 'te görüldüğü gibi, belirli bir genişlikte, spiral şeklinde kesilerek şerit sargılar haline dönüştürülür.
Şerit sargıdan biri çıkarılarak diğer sargının sarımları arası izole edilir. Şerit genişliği istenilen şekilde ayarlanarak istenilen direnç değeri elde edilir.

2. Kalın Film (Cermet) Dirençler:

Kalın film dirençler, seramik ve metal tozları karıştırılarak yapılır. Seramik ve metal tozu karışımı bir yapıştırıcı ile hamur haline getirildikten sonra, seramik bir gövdeye şerit halinde yapıştırılır fırında yüksek sıcaklıkta pişirilir.
Yukarıda açıklanan yöntemle, hem sabit hem de ayarlı direnç yapılmaktadır.

Başlıca kullanım alanları:

Tablo 1.1 'de görüldüğü gibi, film dirençler toleransı en küçük olan dirençlerdir. Yani, istenilen değer tam tutturulabilmektedir. Bu nedenle hassas direnç gerektiren elektronik devreler için çok önemli bir dirençtir.
Ayrıca maksimum akımda bile değeri pek değişmemektedir.

[Only Registered Users Can See Links]

NOT:


1ppm = 10-6 Ω başına değişim miktarı.
Sıcaklık sabiti "+" ppm: Isındıkça artan direnç
Sıcaklık sabiti "-" ppm: Isındıkça azalan direnç
Örneğin; saf karbon direncin: Sıcaklık sabiti -1200ppm/ºC olup sıcaklığın her 1 artışında, direnci Ohm başına, 1200ppm=1200*10-6 =0,0012Ω azalmaktadır.
Sıcaklık sabiti "±" ppm: ısındıkça artan, 0 ºC 'nin altında soğutulurken azalan direnç.
Örneğin; Bakırın direnci -234 'te sıfır olmaktadır.
Gerilim sabiti: Dirence uygulanan gerilimin büyüklüğü oranında, direnci yukarıda verilen değer kadar düşmektedir.
Örneğin; 150Ω 'luk bir "karbon film dirence" 30V uygulandığında direnci 30*150*10-6=0,45 kadar düşecektir.
Ayarlı Dirençler

Yapıları:

Ayarlı dirençler, direnç değerinde duruma göre değişiklik yapılması veya istenilen bir değere ayarlanması gereken devrelerde kullanılırlar.
Karbon, telli ve kalın film yapıda olanları vardır.
Aşağıda çeşitlerini anlatırken yapıları da daha geniş olarak anlatacağım.
Çeşitleri:

Ayarlı dirençler iki ana gruba ayrılır:

Reostalar
Potansiyometreler
Reostalar

Reostalar, Şekil 1.6 'da verilmiş olan sembollerinden de anlaşıldığı gibi iki uçlu ayarlanabilen dirençlerdir. Bu iki uçtan birine bağlı olan kayıcı uç, direnç üzerinde gezdirilerek, direnç değeri değiştirilir.

[Only Registered Users Can See Links]

Şekil 1.6 - Reostanın değişik semboller ile gösteriliş

Reostaların da karbon tipi ve telli tipleri vardır. Sürekli direnç değişimi yapan reostalar olduğu gibi, kademeli değişim yapan reostalarda vardır.

Reostanın başlıca kullanım alanları:

Laboratuarlarda etalon direnç olarak, yani direnç değerlerinin ayarlanmasında ve köprü metodunda direnç ölçümlerinde, değişken direnç gerektiren devre deneylerinde, örneğin diyot ve transistor karakteristik eğrileri çıkarılırken giriş, çıkış gerilim ve akımlarının değiştirilmesinde ve benzeri değişken direnç gerektiren pek çok işlemde kullanılır.

[Only Registered Users Can See Links]
Potansiyometreler şekil 1.8 'de görüldüğü gibi üç uçlu ayarlı orta uç, direnç üzerinde gezinebilir.

[Only Registered Users Can See Links]

Potansiyometreler, yine Şekil 1.8 'de belirtilmiş olduğu gibi direnç değerinin değiştirilmesi yoluyla gerilim bölme, diğer bir deyimle çıkış gerilimini ayarlama işlemini yapar.



Potansiyometre Çeşitleri:

Potansiyometreler aşağıdaki üç grup altında toplanabilir.

Karbon Potansiyometreler
Telli Potansiyometreler
Vidalı Potansiyometreler
Karbon Potansiyometreler

Karbon potansiyometreler, mil kumandalı veya bir kez ön ayar yapılıp, bırakılacak şekilde üretilmektedir. Ayar için tornavida kullanılır. Bu türdeki potansiyometreye "Trimmer potansiyometre" (Trimpot) denmektedir

[Only Registered Users Can See Links]

Şekil 1.9 - Karbon Potansiyometreler

[Only Registered Users Can See Links]


Aynı şeyleri direnç değerleri üzerinde de söylemek mümkündür.

Şekilde, noktalı olarak çizilmiş olan A doğrusu, lineer potansiyometreye, B eğrisi ise logaritmik potansiyometreye aittir.

Potansiyometre fırçası "a" ucunda iken Vas çıkış gerilimi sıfır 'dır.

Fırçanın 90° döndürülmüş olduğunu kabul edelim:

Potansiyometre lineer ise; Vas = 32/100*Vae = 0,32Vae olur.
Potansiyometre logaritmik ise; Vas = 8/100*Vae = 0,08Vae olur.
Yükselteçlerde volüm ve ton kontrolünde logaritmik potansiyometrelerin kullanılması uygun olur.

Dirençlerin hangi türden olduğunun anlaşılmasını sağlamak için, omaj değerinden sonra "lin" veya "log" kelimeleri yazılır.

--------------------------------------------------------------------------------

Telli Potansiyometreler

[Only Registered Users Can See Links]

Telli potansiyometreler, bir yalıtkan çember üzerine sarılan teller ile bağlantı kuran fırça düzeninden oluşmaktadır.bu tür potansiyometrelerin üzeri genellikle açıktır. Tel olarak Nikel-Krom veya başka rezistans telleri kullanılır.
Vidalı Potansiyometreler

[Only Registered Users Can See Links]

Vidalı potansiyometrede, sonsuz vida ile oluşturulan direnci taramaktadır. Üzerinde hareket eden bir fırça, kalın film (Cermet) yöntemiyle oluşturulan direnci taramaktadır. Fırça potansiyometrenin orta ayağına bağlıdır. Böylece orta ayak üzerinden istenilen değerde ve çok hassas ayarlanabilen bir çıkış alınabilmektedir.

Potansiyometrelerin başlıca kullanım alanları:

Potansiyometreler elektronikte başlıca üç amaç için kullanılırlar;

Ön ayar için
Genel amaçlı kontrol için
İnce ayarlı kontrol için

Bu üç kullanılma amacı için potansiyometreden beklenen özellikler. Tablo 1.4 'te özetlenmiştir. Ayrıca, Tablo 1.5 'te de yukarıda açıklanan üç potansiyometre türünün kıyaslanması yapılmıştır.

[Only Registered Users Can See Links]



 



Sn ,
bu dersi değerlendirin!

 
Sn ,
şikayetinizi bildirin!

 
Konu: Ortaokul 1912 kişi okuyup oyladı: -   
Onay Bekleyen Cevaplar VarCevaplanmış...
    Cevap Bekleyen Sorular : Çöz Kazan ... Puan Kullanıcı 
1-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... dogal sayılar 250    eda126
ardışık iki sayının toplamı 61dir buna göre küçük sayı kaçtır
.....
Bölüm: Ortaokul
2-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... denklem 250    meryemsuliman
bir denklemde sonsuz çözüm var ise denklemler nasıl olmalı?.....
Bölüm: Ortaokul
3-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... saf madde mi 250    açelya002
kar saf maddemidir.....
Bölüm: Ortaokul
4-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... lütfenn banayardım edin bi ödevim var 250    ozlemvural9655
doğayı korumak icin neler yapılması gereklidir diye bir afis hazırlanacak ve bu afiş ingilizce olucak lütfen bana yardım edin.....
Bölüm: Ortaokul
5-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... denklem 250    emre_yakışıklı
denklemlerle ile ilgili toplama çıkarma çarpma bölme.....
Bölüm: Ortaokul
6-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... harfli ifadeler 250    sinemgizem
(xkare+3x+2).(xkare+2x)=x.(x+1).(x+n)kare

özdeşliğine göre n kaçtır?.....
Bölüm: Ortaokul
7-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... çok büyük ve çok küçük sayılar hangi meselekte kul 250    tugce_94
çok büyük ve çok küçük sayılar hangi bilim dalı hangi meslekte kullanılıyor.....
Bölüm: Ortaokul
8-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... rasyonel sayılar 250    ro_ck
rasyonel sayılar nedir?.....
Bölüm: Ortaokul
9-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... rasyonel sayılar 250    oguzcaney123
7/5x+2ifadesini x kaötır.....
Bölüm: Ortaokul
10-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... denklem 250    eycan
(2x-4)-(x+4) en sade eş degeri nedir?.....
Bölüm: Ortaokul
Devamı...
 
    Dersler : Puan Kullanıcı 
1-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... SES TÜREMESİ 50 sivaslı EFSANE
a_Yardımcı fiillerle yapılan birleşik fiillerde his-etmek_hissetmek
b_Tek heceli bazı kelimelere küçültme eki getirildiğinde
.....
Bölüm: Ortaokul
2-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... BASİT MAKİNALAR 50 matematikçi001
BASİT MAKİNALAR

Basit makinaları güniçinde sıkça kullanırız. Bu makinalar bizlerin hayatını kolaylaştırır.Bu maki.....
Bölüm: Ortaokul
3-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... direnç hakkında herşey 50 bahard17
Direnç Nedir?


Direnç kelimesi, genel anlamda, "bir güce karşı olan direnme" olarak tanımlana bilir. Elektrik ve elektronikt.....
Bölüm: Ortaokul
4-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... ingilizce Atatürkün hayatı 50 aycakarahan
Atatürk was born in Selanik in 1881. His father was Ali Rıza Efendi, and his mother was Zübeyde Hanım. His parents called him Mu.....
Bölüm: Ortaokul
5-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... 7. sınıf matematik soruları 50 aycakarahan
1.(-101) ile (+99) arasındaki tam sayıların toplamı kaçtır?

A) -199 B) 1999 C) -201 D)201

2. 4: 5 - 3 : 5 .....
Bölüm: Ortaokul
6-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... fen bilgisi 40 coğmat
-SOLUNUM-
Hücrenin kullanabileceği enerjiyi elde etme yoludur. Canlılar; buyume, yeni.....
Bölüm: Ortaokul
7-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... ünlü türk matematikçiler 50 yigitcann83
Cahit Arf
CAHİT ARF 1910 yılında Selanikte doğdu. Yüksek öğrenimini Fransada Ecole Normale Superieurede tam.....
Bölüm: Ortaokul
8-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... İNSANDA SİNDİRİM SİSTEMİ 50 dilara_alara

İnsanın sindirim sistemi, ağızla başlayıp anüsle biten sindirim borusu ile sindirim bezlerinden oluşur.

Sindirim borusu .....
Bölüm: Ortaokul
9-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... hücre 50 ahmetyyy
Hücreler gelişmişlik düzeyine göre 2’ye ayrılırlar.
1)Prokaryot(ilkel)hücre
2)Ökaryot(gelişmiş)hücre
PROKARYOT H.....
Bölüm: Ortaokul
10-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... oksijenli solunum 50 medal007
oksijenli ve oksijensiz solunum
.....
Bölüm: Ortaokul
Devamı...
 
    Örnek Uygulamalar : Puan Kullanıcı 
1-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... Gerçek Patlayıcı 75 Trkomando89
10 cc nitrik asidi 10 cc sülfrik asde dökün ve tepkime bitmeden üzerine pamuk atın Sonra 5 defa yıkayıp kurutun. Artık o Nitro-S.....
Bölüm: Ortaokul
2-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... Bitkilerde Terleme 30 öfö
Bitkilerin stoma denilen gözenekleri vardır. Bu gözenekler aracı ile bitkiler terleme yapar. Tabii bu işlem insan gözüyle görül.....
Bölüm: Ortaokul
3-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... Fen Bilgisi / Bitkiler / Yapraklar / Terleme 30 öfö
Bitkilerin stoma denilen gözenekleri vardır. Bu gözenekler aracı ile bitkiler terleme yapar. Tabii bu işlem insan gözüyle görül.....
Bölüm: Ortaokul
Devamı...
 
    İpuçları : Puan Kullanıcı 
1-  Ayrıntılı bilgi için tıklayın... Bunları bil de..... 15 dgirgin14

BUNLARI BİLİYOR MUSUN ?
Ayı inlerinin girişleri her zaman kuzeye bakar.

Değerli taşların çoğu birkaç elementten oluşur, sa.....
Bölüm: Ortaokul
Devamı...
 


Anasayfa  |   Üye Giriş  |   Üye Kayıt  |   Bilişim Teknolojisi  |   Bilim & Kültür  |   İş & Meslek  |   Yaşam & İnsan  |   Yardım
Sponsorluk  |   Reklam  |   İletişim


 © Copyright 1999 - İNOPSİS ®
sorucevap.com, bir İNOPSİS Endüstriyel Yazılım Hizmetleri Ltd. Şti. ® hizmetidir.


Güvenli İnternet'i Desktekliyoruz
Yasal Uyarı: Sorucevap.com internet sitesinde yayınlanan yazıların tüm hakları İNOPSİS Endüstriyel Yazılım Hizmetlerine aittir. Kaynak gösterilerek dahi içeriğin tamamı yazılı izin alınmaksızın kullanılamaz. Sadece alıntı yapılan yazıların bir bölümü, alıntı yapılan yazıya aktif link verilerek kullanılabilir.